Γεφύρια

Η γέφυρα του Γκόγκου βρίσκεται στον Καλαρίτικο ποταμό, στο δρόμο που ενώνει τους Ραφταναίους με το Μιχαλίτσι. Πρόκειται για μία κρεμαστή
σιδερογέφυρα του Γερμανού μηχανικού Καρόλου Βάυκμαν από το έτος 1932. Η γέφυρα του Γκόγκου αποτελέι σημείο εκκίνησης για τους εραστές των ποτάμιων αθλημάτων στον Καλαρίτικο. Τα τελευταία χρόνια έχει καθιερωθεί στο χώρο της γέφυρας η καλοκαιρινή εκδήλωση του River-Festival που συνδιοργανώνεται από τους δήμους Πραμάντων και Τζουμέρκων.

Το γεφύρι της Πολιτσάς ενώνει το Αμπελοχώρι με το Φορτόσι ή αλλιώς το δήμο Πραμάντων με το δήμο Κατσανοχωρίων. Πρόκειται για πέτρινο γεφύρι με μία καμάρα για το οποίο δεν υπάρχουν στοιχεία για το πότε και από ποιον χτίστηκε. Δίπλα του σε κοντινή απόσταση και πάνω στους ίδιους ογκόλιθους, έχει χτιστεί μία σύγχρονη γέφυρα από μπετόν για την εξυπηρέτηση των αυτοκινήτων, η οποία στέκει αταίριαστη μπροστά από το πέτρινο γεφύρι.

Η ονομαστή “Γέφυρα της Πλάκας” στέκει περήφανη από το 1866. Είναι αρχιτεκτονικό μεγαλούργημα, που αποσπά τον θαυμασμό απ’ όποιον τη διαβαίνει ή την αντικρίζει από κοντά ή μακριά.

Ακολουθεί απόσπασμα από το βιβλίο του Δημητρίου Ι. Παπαδημητρίου “Οι Ραφταναίοι”:
“Η Γέφυρα της Πλάκας έχει συνολικό μήκος 61μ. και ύψος 19.70μ.
Η μεγάλη καμάρα λεπτή και αέρινη έχει άνοιγμα 39μ.

Τη σχεδίασε και έχτισε ο μαστρο-Μπέκας στις αρχές του Ιουλίου του 1866. Εντατικά εργάστηκε το πολυπληθές συνεργείο και το Σεπτέμβριο του ίδιου χρόνου έλαβαν τέλος οι εργασίες.

Στο έργο του Λαμπρίδη “Περί των εν Ηπείρω Αγαθοεργημάτων” του 1880 αναφέρεται ως κύριος χρηματοδότης ο Ιωάννης Ζ. Λούλης “εκ του χωρ. Κοτόρτσι της περιοχής Κατσανοχωρίων” με 38.000 γρόσια (σελ. 71). Αργότερα, ο Μελισσουργιώτης εκπαιδευτικός Νικόλαος Παπακώστας στο βιβλίο του “Ηπειρωτικά – Α Τόμος – Αθαμανικα” (σελ. 431) αναγράφει ότι η όλη δαπάνη του έργου ανήλθε σε 187.000 γρόσια, τα οποία διέθεσαν η Κοινότης Μελισσουργών (96,000γρ.) η Κοινότητα Πραμάντων (32.000 γρ.) και οι άλλες Κοινότητες (Άγναντα κ,λ.π.) 48.900 γρ. και ο φιλάνθρωπος I. Λούλης (κύριος χρηματοδότης) έδωσε 2.000 γρόσια ακόμη για την περάτωση του έργου. Αναγράφει ακόμη ότι οι κάτοικοι των γειτονικών προς την γέφυρα χωριών, μεταξύ των οποίων και οι Ραφτανίτες διέθεσαν την προσωπικήν τους εργασία, η δε Κοινότητα Αγνάντων προσέφερε ακόμη και την απαραίτητη για την κατασκευή του έργου ξυλεία (δοκοί και σανίδες).

Πρέπει να σημειωθεί ότι η γέφυρα λειτούργησε ευεργετικά για τους Τζουμερκιώτες από το χρόνο της κατασκευής της μέχρι το 1881 (15 χρόνια συνολικά), που τα περισσότερα χωριά της περιοχής απέκτησαν τη Λευτεριά τους, ύστερα από την προσάρτησή τους στο Ελληνικό Κράτος, σύμφωνα με τη Συνθήκη του Βερολίνου.

Από τη στιγμή, που τα σύνορα της Ελλάδας ορίστηκαν στον ποταμό Άραχθο, η επικοινωνία στις μεθοριακές περιοχές και η χρησιμοποίηση της γέφυρας έγινε προβληματική και σχεδόν αδύνατη. Οι Τούρκοι έκλεισαν ερμητικά τα σύνορα και η μέσω της γέφυρας διακίνηση ανθρώπων, ζώων και η μεταφορά τροφίμων και υλικών ουσιαστικά σταμάτησε. Οι κάτοικοι για λίγα χρόνια χάρηκαν το όμορφο γεφύρι τους. Τους εκδικήθηκαν οι τύραννοι, γιατί ήταν πια ελεύθεροι οι Τζουμερκιώτες. Ο αποκλεισμός αυτός και η οικονομική δυσκολία των ορεινών χωριών, εκφράστηκε με Δημοτικό τραγούδι (Ν. Παπακώστας), ως εξής:

Ανάθεμά σε ‘Πιτροπή και συ βρε Κουμουνδούρε,
με το κακό που κάματε στην Άρτα, στα Τζουμέρκα,
το σύνορο που βάλατε στης Άρτας το ποτάμι,
Κλείστηκ’ η Άρτα κλείστηκε, κλείστηκε το Τζουμέρκο.
Θα στηρηθή και το ψωμί . που νάβρει να δουλέψη;
Ο κάμπος έμ’νε στην Τουρκιά και τα καλά λιβάδια,
Το βιό όλο και χάνεται, σ’ αγρίδια βοσκοτόπια………

Στα χρόνια αυτά, που ο ποταμός Άραχθος ήταν το σύνορο (1881-1912), στην Πλάκα λειτούργησε τελωνειακός σταθμός (αντίστοιχος Τούρκικος στο Βροδό ) και στεγάστηκε μόνιμη στρατιωτική φρουρά στο Στρατώνα της.

Αυτό κράτησε μέχρι την Απελευθέρωση και τη υπόλοιπης Ηπείρου (1912-1913). Από τότε το Γεφύρι της Πλάκας, που μοιάζει ζωγραφιά σπουδαίου ζωγράφου, αποδόθηκε οριστικά στους κατοίκους της όλης περιοχής και απετέλεσε το καμάρι των Τζουμέρκων .

Κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκόσμιου Πολέμου (1939-1944) και την κατοχή της Ελλάδας από τις δυνάμεις του φασιστικο-ναζιστικού άξονα, η γέφυρα της Πλάκας διευκόλυνε σε μεγάλο βαθμό τους κατοίκους της άγονης και ορεινής περιοχής των Τζουμέρκων στις κινήσεις τους προς τα πεδινά και πλουσιότερα χωριά των κάμπων. Προς τα ‘κει οι δυστυχούντες κάτοικοι ταξίδευαν με οποιεσδήποτε καιρικές συνθήκες (χειμώνα – καλοκαίρι) για να βρουν δουλειά και να προμηθευτούν τροφή (καλαμπόκι κατά κύριο λόγο) για να επιβιώσουν. Διευκόλυνση μεγάλη προσέφερε η γέφυρα και στις Αντιστασιακές Οργανώσεις και στα ένοπλα τμήματα του ΕΔΕΣ και του ΕΛΑΣ κατά την διάρκεια των αγώνων για την Εθνική αποκατάσταση της χώρας μας. Οι σκληροτράχηλοι και ανελέητοι Γερμανοί στρατιώτες κατά τις εκκαθαριστικές τους επιχειρήσεις στο χώρο των Τζουμέρκων (Οκτώβριος 1943) , για να εκδικηθούν την περιοχή και ν’ αφήσουν περισσότερα ερείπια και συμφορές πίσω τους, προσπάθησαν , φεύγοντας προς τα Ιωάννινα, να ανατινάξουν το γεφύρι. Λίγο χαμηλότερα της καμάρας (προς το συνοικισμό της Πλάκας) άνοιξαν βαθιά τρύπα και τοποθέτησαν δυναμίτες. Αφού πέρασαν απέναντι στο “Βροδίτικο”, πυροδότησαν το φυτίλι και αδιάφοροι πήραν τον ανήφορο.

Ευτυχώς η Γέφυρα δεν έπαθε σημαντική ζημιά. Τινάχτηκε ένα κομμάτι του κτίσματος, άνοιξε κάποιο χάσμα, αλλά η γέφυρα και κατά κύριο λόγο η καμάρα άντεξαν στην πίεση και τον κραδασμό.

Στο χάσμα σύντομα οι τεχνίτες τοποθέτησαν χονδρά ξύλα, κάρφωσαν σανίδες και η κίνηση κατοίκων , ανταρτών , φορτηγών ζώων συνεχίστηκε κανονικά. Αργότερα μετά την απελευθέρωση της Πατρίδας μας επισκευάστηκε κανονικά το ρήγμα της Γέφυρας με την χορήγηση κρατικού χρηματικού ποσού.

Αξίζει να σημειωθεί ότι στον πέριξ της Γέφυρας χώρο και τον ευρύτερο του συνοικισμού της Πλάκας και των πλησίον της οικισμών, έλαβαν χώρα επανειλημμένα σκληρές συγκρούσεις των αντίπαλων ανταρτικών τμημάτων (ΕΛΑΣ και ΕΔΕΣ) κατά τη διάρκεια της καταστροφικής για την Ελλάδα εμφύλιας διαμάχης.

Εκεί κοντά στη Γέφυρα βρίσκεται και το σπίτι, όπου στις αρχές του 1944 έγινε η συνάντηση των αντιπροσώπων των αντιστασιακών Οργανώσεων (ΕΔΕΣ ΕΛΑΣ – ΕΚΚΑ) και του Άγγλου σύνδεσμου.

Στη σύσκεψη συζητήθηκαν διάφορα θέματα και επιδιώχθηκε η Ενότητα και η Συνεργασία των ανταρτών. Στη συνέχεια υπογράφηκε η περιβόητη “Συμφωνία της Πλάκας”, που δυστυχώς πολύ σύντομα παραβιάστηκε.

Αυτό το σπίτι με τελευταία απόφαση της αρμόδιας υπηρεσίας χαρακτηρίστηκε “Διατηρητέο Μνημείο”. Θα παραμείνει ανέπαφο, να θυμίζει σκληρά και απαράδεκτα γεγονότα και να φρονηματίζει, όσο είναι δυνατό, τις νεότερες γενιές.

Σήμερα το αρχιτεκτονικό μεγαλούργημα, η θαυμαστή και στέρεα Γέφυρα της Πλάκας είναι, κατά κάποιο τρόπο, Αρχαιολογικό μνημείο, γιατί σπάνια πια τη διαβαίνουν άνθρωποι και φορτηγά ζώα.

Με την ανάπτυξη νέων τρόπων ζωής, δημιουργήθηκε η ανάγκη κατασκευής καινούργιας, σύγχρονης γέφυρας, για τα τροχοφόρα. Χαμηλότερα της ωραίας τοξοτής γέφυρας μετά Τη “Σμίξη” του Ραφτανίτη ποταμού με τον Άραχθο, στη θέση που ονομάζεται: “Παλιογιοφύρια” σε χώρο, που ανήκει στον οικισμό “Φράστα” – Αγνάντων, κατά το έτος 1960 έγιναν τσιμεντένια βάθρα και τοποθετήθηκε Στρατιωτική Γέφυρα (σιδερένια) με ξύλινο δάπεδο τύπου “Μπέλεϊ”. Από τότε η συγκοινωνία με όλα τα χωριά και τους συνοικισμούς των Τζουμέρκων γίνεται άνετα και χωρίς κανένα εμπόδιο.

Στο χώρο Της νέας Γέφυρας της Πλάκας λειτουργούν καφενεία, καταστήματα τροφίμων και εμπορευμάτων καθώς και πρατήριο βενζίνας για την εξυπηρέτηση της περιοχής.

Όμως, καθώς περνάει ο κάθε ταξιδιώτης τον ασφαλτοστρωμένο αυτοκινητόδρομο και τη νέα γέφυρα, θέλει δε θέλει, θα στρέψει το βλέμμα του και θ’ αντικρίσει απέναντι στο βάθος, την παλιά τοξοτή Γέφυρα, που όμορφη και περήφανη προβάλλει αχνοθώρητη, σιωπηλή και απομακρυσμένη απ’ τα σύγχρονα.

Θυμίζει περασμένους καιρούς, ξεχασμένα βάσανα και πόθους των προγόνων μας και συγχρόνως διεγείρει το θαυμασμό μας για τις τεχνικές ικανότητες, την επιμονή, την υπομονή και την αφοσίωση στο κοινό καλό, των παλιών μαστόρων γεφυροποιών, που νομίζω πως, πάντα πρέπει να τους μνημονεύουμε. Εμείς, που γευόμαστε πια τα άφθονα σύγχρονα αγαθά του πολιτισμού, ας ανάβουμε πάντα κάποιο νοερό κεράκι στη μνήμη τους. “…

Ονυχομυκητίαση – Μύκητες στα πόδια

Ονυχομυκητίαση – Μύκητες στα πόδια

Η ονυχομυκητίαση είναι μια ολοένα και συχνότερη διαταραχή των νυχιών που μπορεί να εμφανιστεί στο 20% του παγκόσμιου πληθυσμού.

Εμφανίζεται σχεδόν αποκλειστικά σε ενήλικες ενώ ένας στους δύο ανθρώπους άνω των 70 ετών πάσχει από αυτό. Ο κίνδυνός λοιπόν αυξάνεται ανάλογα με την ηλικία.

Περιγραφή

Η ονυχομυκητίαση είναι μια μόλυνση των νυχιών που προκαλείται από μύκητες. Τα συμπτώματα της λοίμωξης διαφέρουν ανάλογα με τον τύπο του μύκητα. Τα πιο γνωστά σημάδια όμως που εμφανίζονται στους περισσότερους είναι η λεπτή και εύθραυστη επιφάνεια των νυχιών και η κίτρινη απόχρωση.

Περίπου οι μισές παθήσεις των νυχιών είναι αποτέλεσμα κάποιου μύκητα ενώ η ονυχομυκητίαση είναι η πιο κοινή. Μια μεγάλη έρευνα κατέληξε σε συμπέρασμα ότι το 16% των Ευρωπαίων έχουν μολύνσεις από μύκητες στα νύχια τους.

Η ονυχομυκητίαση μπορεί να εμφανιστεί τόσο στα νύχια των χεριών όσο και στα νύχια των ποδιών με τα δεύτερα να είναι περισσότερο επιρρεπή. Οι λόγοι γιατί συμβαίνει αυτό δεν έχουν ακόμα αποσαφηνιστεί. Όμως η πιο αργή ανάπτυξη των νυχιών των ποδιών και κάποια προ υπάρχουσα λοίμωξη μπορεί να διευκολύνει τους μύκητες να εγκατασταθούν στα νύχια σας.

Οι μύκητες ευδοκιμούν σε θερμές και υγρές συνθήκες. Τα κλειστά, πλαστικά παπούτσια είναι ένα ιδανικό περιβάλλον για αυτούς τους μικροοργανισμούς βοηθώντας τους να μολύνουν τα πόδια σας.

Αν περπατάτε ξυπόλητοι στα αποδυτήρια αυξάνετε ακόμα περισσότερο τον κίνδυνο να μολυνθείτε, καθώς το υγρό περιβάλλον είναι επιρρεπές για μια μυκητιακή λοίμωξη.

Οι μύκητες στα νύχια των χεριών

Τα νύχια των χεριών μπορούν εξίσου να μολυνθούν από έναν διαφορετικό τύπο μύκητα όμως. Συχνά αυτοί οι τύποι λοιμώξεων δημιουργούνται σε ανθρώπους των οποίων τα χέρια είναι εκτεθειμένα σε νερό για πολλές ώρες. Για παράδειγμα όσοι δουλεύουν σε πλυντήρια ή είναι επαγγελματίες καθαριστές έχουν μεγαλύτερε πιθανότητες να μολυνθούν.

Αν θέλετε να προστατευτείτε από τους μύκητες μπορείτε να φοράτε διπλά γάντια με βαμβάκι στο εσωτερικό και λάτεξ ή βινύλιο στο εξωτερικό όταν έρχεστε σε επαφή με το νερό. Είναι ένας καλός τρόπος πρόληψης της ανάπτυξης λοιμώξεων στα νύχια των χεριών.

Διάγνωση του μύκητα στα νύχια

Ο γιατρός σας αρχικά θα σας εξετάσει απλώς κοιτάζοντας τα νύχια σας. Διαφορετικοί τύποι μυκήτων έχουν συγκεκριμένα χαρακτηριστικά γνωρίσματα που διαφοροποιούν τους τύπους της λοίμωξης.

Υπάρχουν και εργαστηριακές εξετάσεις που μπορούν να γίνουν και να επιβεβαιώσουν την διάγνωση. Ένα δείγμα των νυχιών σας θα εξεταστεί με μικροσκόπιο για να μπορέσει να ταυτοποιηθεί το είδος του μύκητα.

Συχνά πρώτα γίνεται μια αρχική εξέταση από τον γιατρό σας και έπειτα θα ακολουθήσουν οι εξετάσεις. Δυστυχώς μπορεί οι εξετάσεις να αποδειχθούν πολύ ακριβές και το μόνο σίγουρο είναι ότι τα αποτελέσματα θα καθυστερήσουν.

Σημαντικά γεγονότα που αφορούν τους μύκητες των νυχιών:

  • Η ονυχομυκητίαση είναι ένας τύπος μόλυνσης των νυχιών που προκαλείται από παθογόνους μύκητες.
  • Περίπου οι μισές παθήσεις που αφορούν τα νύχια έχουν σχέση με τους μύκητες, καθιστώντας τους την συνηθέστερη διαταραχή των νυχιών.
  • Τόσο τα νύχια των χεριών όσο και των ποδιών μπορούν να αναπτύξουν μυκητιακές λοιμώξεις όμως τα νύχια των ποδιών είναι περισσότερο επιρρεπή.
  • Οι γιατροί χρησιμοποιούν έναν συνδυασμό κλινικών και εργαστηριακών εξετάσεων για να μπορέσουν να προσδιορίσουν τον τύπο του μύκητα.

Αιτίες και παράγοντες κινδύνου ανάπτυξης των μυκήτων των νυχιών

Δεν έχουν όλοι τις ίδιες πιθανότητες να αναπτύξουν μύκητες στα νύχια τους. Έρευνες έχουν δείξει ότι υπάρχουν διάφοροι παράγοντες που αυξάνουν τον κίνδυνο εμφάνισης μυκήτων των νυχιών.

Ηλικία

Ο κίνδυνος ανάπτυξης ονυχομυκητίασης αυξάνεται με την ηλικία. Αυτό μπορεί να οφείλεται στο γεγονός ότι τα νύχια των ηλικιωμένων αναπτύσσονται με πολύ αργό ρυθμό και δεν μπορούν πλέον να φροντίζουν τα νύχια τους.

Επίσης μπορεί να πάσχουν από ασθένειες που είναι επιρρεπής στους μύκητες των νυχιών όπως είναι η κακή κυκλοφορία του αίματος, ο διαβήτης και το εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα.

Κακή κυκλοφορία του αίματος

Τα άτομα με κακό κυκλοφορία του αίματος είναι πιο ευαίσθητα στις μυκητιασικές λοιμώξεις.

Διαβήτης

Ο διαβήτης έχει διάφορες επιπτώσεις στο κυκλοφορικό σύστημα και έχει αποδειχθεί ότι αυξάνει τον κίνδυνο ανάπτυξης μυκήτων των νυχιών.

Ψωρίαση

Η ονυχομυκητίαση είναι πιο συχνή στους ανθρώπους που έχουν ψωρίαση από ότι σε όσους δεν έχουν.

Αθλητισμός

Μερικά αθλήματα μπορεί να αυξήσουν την έκθεση των ατόμων σε μύκητες. Αθλητές που έχουν να κάνουν με το υγρό στοιχείο είναι πιο πιθανό να έχουν μύκητες από άλλους ανθρώπους.

Ανοσονεπάρκεια

Ένα εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα είναι ιδανικό για την ανάπτυξη των μυκήτων.

Γενετικοί παράγοντες

Μερικοί άνθρωποι φαίνεται να είναι περισσότερο επιρρεπής σε μυκητιασικές λοιμώξεις. Τα ακριβή γονίδια που ευθύνονται δεν έχουν ακόμα ταυτοποιηθεί. Όμως είναι πιο πιθανό να έχετε μύκητες στα πόδια αν έχει και κάποιος εξ αίματος συγγενής σας.

Οι μύκητες στα νύχια των χεριών έχουν άλλους παράγοντες κινδύνου:

  • Πολύωρη επαφή των χεριών με το νερό
  • Φθορά των γαντιών που χρησιμοποιείτε
  • Συχνή κατανάλωση γλυκών προϊόντων
  • Υπερβολική χρήση χημικών και απορρυπαντικών
  • Κάπνισμα
  • Επαναλαμβανόμενοι μικροτραυματισμοί -αν ασχολείστε με την κηπουρική παραδείγματος χάρη
  • Κάνετε κάποιο σχετικό επάγγελμα -κομμωτική, ποδολογία, εργαζόμενοι σε ινστιτούτο μανικιούρ πεντικιούρ

Τρόποι θεραπείας και πρακτικές συμβουλές

Μπορείτε να απαλλαγείτε σύντομα από τους μύκητες αν μπορέσετε να απομακρύνετε το τμήμα του νυχιού που είναι μολυσμένο.

Πάντως η αντιμετώπιση των μυκήτων είναι μια χρονοβόρα διαδικασία που θα έχει καλύτερα αποτελέσματα αν την ξεκινήσετε στο αρχικό της στάδιο.

Η σωστή θεραπεία για εσάς

Αναλογιστείτε τους πιο κάτω παράγοντες πριν αποφασίσετε ποια είναι η κατάλληλη θεραπεία για εσάς:

  • Η θεραπεία δεν πρέπει ποτέ να είναι χειρότερη από την μόλυνση των μυκήτων
  • Σκεφτείτε τον τρόπο ζωής σας, ο διαθέσιμος χρόνος που έχετε και το κόστος κάθε θεραπείας θα σας βοηθήσουν να αποφασίσετε.
  • Η θεραπεία μπορεί να χρειαστεί να ακολουθηθεί για μεγάλες χρονικές περιόδους.
  • Έχετε υπόψιν σας ότι η τήρηση της θεραπείας επηρεάζει έντονα την αποτελεσματικότητα της.

 

Αλλάξτε τον τρόπο ζωής σας

Εκτός από την θεραπεία υπάρχουν διάφορα μέτρα που μπορούν να βοηθήσουν με τους μύκητες στα πόδια.

Τα περισσότερα από αυτά περιλαμβάνουν τρόπους περιορισμού της έκθεσης στους παθογόνους μύκητες που προκαλούν την ασθένεια. Αυτό θα βοηθήσει και στην αποτροπή της επιστροφής της νόσου.

  • Αποφύγετε τα γυμνά πόδια σε δημόσιους χώρους όπως πχ. Πισίνες
  • Ξεκουράστε τα υποδήματα σας – αφήστε τα παπούτσια να στεγνώσουν εξ ολοκλήρου πριν τα ξαναφορέσετε, ιδανικά μετά από 24 ώρες.
  • Φορέστε καθαρές κάλτσες κάθε ημέρα
  • Κόψτε ίσια τα νύχια σας
  • Στεγνώστε καλά τα πόδια σας και την περιοχή ανάμεσα στα δάχτυλα
  • Αφού ολοκληρωθεί η θεραπεία των μυκήτων αντικαταστήστε όλα τα υποδήματα σας.

Ανεμότρυπα

Η ιστορία του σπηλαίου ξεκινάει κάπου στο έτος 1960.
Δύο νέοι της εποχής, ο Αποστόλης Λάμπρης και Γεώργιος Κ. Καρακώστας, πήραν εντολή από τον τότε πρόεδρο της Κοινότητας να διανοίξουν σχισμή, η οποία εξέπεμπε δροσερό αέρα, για να εξερευνηθεί το εσωτερικό της, με την ευκαιρία της άφιξης της αείμνηστης σπηλαιολόγου Άννας Πετροχείλου. Έρποντας με μεγάλη δυσκολία μετά από 10 μέτρα διαπίστωσαν ευρύ κοίλωμα. Η έλλειψη φωτιστικών μέσων δεν τους επέτρεψε τη συνέχιση της έρευνας. Κατόπιν αυτών μελετήθηκε και εξερευνήθηκε τμήμα του σπηλαίου μήκους 270 μέτρων περίπου, το οποίο αξιοποιήθηκε και είναι προσβάσιμο στους επισκέπτες.
Η Κόκκινη Λίμνη

Το σπήλαιο έχει τρία επίπεδα.
Το υψηλότερο και παλαιότερο, έχει καταρρεύσει στο παρελθόν και σώζονται κάποια τμήματά του. Το μεσαίο επίπεδο, έχει αξιοποιηθεί τουριστικά. Το τρίτο επίπεδο είναι η κοίτη υπόγειου ποταμού. Ο ποταμός φαίνεται στο τέλος του τουριστικού μονοπατιού, λίγο πριν δημιουργήσει ένα καταρράκτη 2 μέτρων, 10 μέτρα χαμηλότερα από το μονοπάτι. Το νερό του ποταμού εμφανίζεται ξανά σε πηγή που βρίσκεται στην χαράδρα, 25 μέτρα κάτω από την είσοδο της σπηλιάς.

Το τουριστικώς αξιοποιημένο τμήμα έχει μήκος 250 μ. Είσοδος και έξοδος ταυτίζονται. Κάτω από πανέμορφα χρωματισμένους σταλαγμίτες έχουν σχηματιστεί τρεις λιμνούλες σε αποχρώσεις του γκρι, ροζ και άσπρου. Στο σπήλαιο κατοικούν διάφορα έντομα όπως τα Λεπιδόπτερα.

Η είσοδος του Σπηλαίου

Η διαδρομή: Αμέσως μετά την είσοδο του σπηλαίου ο διάδρομος οδηγεί στον Πρώτο Θάλαμο μήκους 17 μ. διακοσμημένος με όμορφους παραπετασματοειδείς σταλακτίτες που φτάνουν ως το δάπεδο. Αριστερά διανοίγεται ο Θάλαμος του Ποταμού.
Η σκάλα οδηγεί από τον καταστόλιστο στενό διάδρομο στην Μιγάλη Σάλα με ύφος 6 μ. και διάκοσμο από σχηματισμούς λαμπάδων, τον Καταρράχτη και την Γκρίζα Λιμνούλα.
Η διπλή σκάλα στη συνέχεια οδηγεί στο Θάλαμο της Λευκής Λιμνούλας, πίσω από σειρά σταλαγμιτών. Ακολουθούν τα 52 μ. του Διαδρόμου του Πλούτου με τον πιο εντυπωσιακό πολύχρωμο στολισμό.
Ο διάδρομος οδηγεί στο Θάλαμο της Κόκκινης Λίμνης. Κλιμακωτές λιθωματικές λεκάνες δέχονται τα τρεχούμενα νερά της λίμνης που μαζί με λεπτότατα σε σύνθεση σταλακτι-τικά στολίδια, δημιουργούν ένα μοναδικό θέαμα. Στη συνέχεια διανοίγεται κατηφορικός διάδρομος, που χωρίζεται στα δυο από τεράστιο ογκόλιθο. Αριστερά του μια ακόμη θαυμάσια λιμνούλα.
Δεξιά το δάπεδο καλύπτεται από ροόμορφα λιθώματα, που πάνω τους κυλούν τα λίγα νερά της Κόκκινης Λίμνης. Καταλήγουν στο τελευταίο, πολύ κατηφορικό, προσιτό τμήμα του σπηλαίου.……

Φύση

Πλησιάζοντας με το αυτοκίνητο στο Δήμο Πραμάντων ο επισκέπτης αφού περάσει πάνω από τον ορμητικό Άραχθο, βλέπει χωριά μέσα σε πυκνή βλάστηση, δάση από έλατα ψηλότερα και στην κορυφή ορθοπλαγιές, άγριες μύτες και σάρες, λούκια και καταρράκτες που το χειμώνα παγώνουν. Η άγρια ομορφιά, το παρθένο τοπίο προετοιμάζει τον επισκέπτη να μπει στην περιπέτεια, να γνωρίσει και να έρθει σε επαφή με τη φύση. Οι τρόποι προσέγγισης είναι πολλοί: πεζοπορία, αναρρίχηση, mountain bike, canyoning, rafting, kayak κ.α. Οι διαδρομές που μπορεί κανείς να ακολουθήσει είναι ατελείωτες.

Υδάτινες διαδρομές στον Καλαρίτικο από τη γέφυρα του Γκόγκου έως τη γέφυρα της Πολιτσάς στον Άραχθο και από εκεί περνώντας το μοναδικό φαράγγι του Αράχθου, κάνοντας διάλειμα για μπάνιο κάτω από τον καταρράκτη στην Κλίφκη, στο επιβλητικό γεφύρι της Πλάκας.

Ορεινές διαδρομές προς την κορυφή της Στρουγγούλας, απέναντι στο Σταυρό στα πράσινα βοσκοτόπια, διάσχιση της Κακαρδίτσας, κορυφές όλες πάνω από τα 2.000 μέτρα από όπου μπορείς να αγναντέψεις τα Τζουμέρκα αλλά και την πόλη και τη λίμνη των Ιωαννίνων.

Πεζοπορικές και ποδηλατικές διαδρομές στο μονοπάτι “Τ2” μέσα στο πανέμορφο ελατόδασος του Μαρκόπουλου ή στο δρόμο για το Αμπελοχώρι, τους σκορπισμένους συνοικισμούς των Ραφταναίων και το Μοναστήρι της Παναγίας της Μουχουσιώτισας. Ψηλότερα στο Μοναστήρι της Αγ. Παρασκευής και στο Ίσιωμα κάτω από την κορφή της Στρουγγούλας. Διαδρομές προς τους Μελισσουργούς και προς Θεοδώριανα ή Βουργαρέλι για τους πιο απαιτητικούς. Ακολουθώντας το μονοπάτι “Τ1” προς Χρηστούς, το Μοναστήρι της Κηπίνας, το Ματσούκι, τους Καλαρίτες ή το Συρράκο.

Ανάλογα με τη διαδρομή και τον τρόπο απόδρασης που θα επιλέξετε, θα χρειαστείτε τις οδηγίες και τις συμβουλές των ντόπιων κατοίκων, τον πιο λεπτομερή χάρτη της περιοχής με κλίμακα 1:50.000 της εταιρείας Anavasi, ένα κινητό τηλέφωνο οποιασδήποτε εταιρείας κινητής τηλεφωνίας, πιθανόν μία συσκευή GPS και μία φωτογραφική μηχανή.

Μπορείτε τέλος να επιλέξετε κάποιο από τα προγράμματα δραστηριοτήτων που προσφέρουν οι εταιρείες εναλλακτικού τουρισμού που δραστηριοποιούνται στην περιοχή:……

Blog ή site; Τι είναι πιο εύκολο να φτιαχτεί χωρίς γνώσεις προγραμματισμού;

Blog ή site; Τι είναι πιο εύκολο να φτιαχτεί χωρίς γνώσεις προγραμματισμού;

Αν ταλανίζεστε ανάμεσα στην δημιουργία blog ή στην κατασκευή μιας ιστοσελίδας, τότε είμαστε εδώ για να σας λύσουμε το δίλλημα!

Τόσο η κατασκευή μιας ιστοσελίδας όσο και η δημιουργία ενός προσωπικού ή εταιρικού blog, πλέον είναι πιο εύκολη από ποτέ.

Με ελάχιστες γνώσεις υπολογιστή και πρόσβαση στο διαδίκτυο, μπορείτε να έχετε τη δική σας ιστοσελίδα ή το δικό σας blog, μέσα σε ελάχιστα λεπτά.

Ποια είναι όμως η διαδικασία για να κατασκευαστεί κάθε τι από τα δυο;

Τι θα χρειαστείτε για να έχετε τη δική σας ιστοσελίδα, online, μέσα σε ελάχιστο χρόνο;

 

Πάμε να τα δούμε αναλυτικά:

 

Για να κατασκευάσετε τη δική σας ιστοσελίδα ή blog, θα χρειαστείτε να έχετε:

 

  • Πρόσβαση στο ίντερνετ
  • Αγορασμένο χώρο φιλοξενίας web hosting σε κάποια έμπιστη και επαγγελματική εταιρεία hosting
  • Domain name για την ιστοσελίδα σας (εκτός κι αν το παρέχει δωρεάν η εταιρεία hosting)
  • Αγορασμένο license για sitebuilder εκτός αν σας το παρέχει δωρεάν η εταιρεία hosting(Ναι, σας έχουμε λύση και γι’αυτό!) ή κατασκευή σε open source
  • Know-How
  • 1-3 ώρες διαθέσιμο ελεύθερο χρόνο

 

Για την πρόσβαση στο ίντερνετ, υπολογίζουμε πως για να μπορείτε να διαβάζετε αυτό το άρθρο, σίγουρα έχετε πρόσβαση στο διαδίκτυο. Οπότε και δε θα αναλύσουμε παραπάνω αυτό το κομμάτι.

 

Αγορά web hosting

Η αγορά του web hosting πακέτου παίζει ίσως το σημαντικότερο ρόλο στην πορεία κατασκευής της ιστοσελίδας σας. Αρκετές εταιρείες hosting προσφέρουν διάφορα εξτρά addons που θα σας βοηθήσουν να κατασκευάσετε την ιστοσελίδα σας δωρεάν μέσα από εξατομικευμένα εργαλεία.

Άλλες εταιρείες hosting, για ακριβώς τα ίδια προγράμματα μπορεί να σας χρεώσουν εξτρά χρήματα. Οπότε χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή όταν αγοράζετε webhosting υπηρεσίες.

Η εταιρεία που προτείνουμε λόγω της εμπειρίας μας και την φιλοξενία αυτού του blog, είναι η TOPHOST. Πρόκειται για μια εκ των κορυφαίων εταιρειών στο χώρο του web hosting, προσφέρει φιλοξενία σε Ελληνικούς servers και επίσης δίνει τη δυνατότητα να επικοινωνήσετε με το τεχνικό τμήμα 24 ώρες το 24ωρο για οτιδήποτε πρόβλημα μπορεί να αντιμετωπίσετε.

Ένα επιπλέον χαρακτηριστικό στα πακέτα φιλοξενίας της TOPHOST είναι ότι παρέχει σημαντικά εργαλεία για την κατασκευή ιστοσελίδων εντελώς δωρεάν και είναι διαθέσιμα online από οποιοδήποτε μέρος της γης!

Αυτό σημαίνει πως μπορείτε να ξεκινήσετε την κατασκευή της ιστοσελίδας σας από το σπίτι και να την συνεχίσετε σε άλλο χώρο ή να κάνετε αλλαγές από οπουδήποτε βρίσκεστε και έχετε πρόσβαση στο διαδίκτυο!

Για να δείτε τα πακέτα της εταιρείας και να βρείτε αυτό που ταιριάζει στις ανάγκες σας δείτε αναλυτική περιγραφή και κριτική στην ιστοσελίδα http://www.webhostinggreece.gr/tophost-kritiki/ όπου παρουσιάζονται αναλυτικά όλες οι υπηρεσίες της Tophost.

 

Αγορά domain name

Το domain name είναι αυτό που θα κατευθύνει τους επισκέπτες σας, προς την ιστοσελίδα σας.

Μερικά πακέτα webhosting από την Tophost προσφέρουν δωρεάν domain – ελέγξτε πριν την αγορά σας, καθώς σας συμφέρει περισσότερο να πληρώσετε για κάποιο π.χ. ετήσιο πακέτο hosting και να έχετε δωρεάν το domain, παρά να το αγοράσετε εξτρά.

Η εταιρεία Papaki, που είναι στην ουσία η ίδια εταιρεία με την Tophost, προσφέρει εκατοντάδες καταλήξεις στα domains για να επιλέξετε αυτό που επιθυμείτε. Οι πιο δημοφιλείς καταλήξεις είναι .com , .net και φυσικά η δική μας .gr .

Για την ιστοσελίδα σας, σας προτείνουμε να επιλέξετε ένα domain name με κατάληξη .gr αν έχετε ως γεωγραφικό προσδιορισμό των επισκεπτών την χώρα μας!

Δείτε όλες τις υπηρεσίες του Papaki και προχωρήστε στην κατοχύρωση του domain που επιθυμείτε για την ιστοσελίδα σας. Να θυμάστε πως ένα ωραίο και εύκολο domain θα μείνει στους επισκέπτες σας πολύ πιο εύκολα και θα μπορούν να σας επισκέπτονται δίχως να σας αναζητούν στις μηχανές αναζήτησης (direct traffic).

 


License
για sitebuilder ή κατασκευή blog σε wordpress

Για να φτιάξετε μια ιστοσελίδα δίχως γνώσεις προγραμματισμού υπάρχουν 2 τρόποι.

Αν δεν θέλετε να μπλέξετε καθόλου με –απλές- ρυθμίσεις ή επιλογή templates, εγκατάσταση προγραμμάτων,κτλ, τότε μπορείτε να χρησιμοποιήσετε κάποιο online sitebuilder όπου κατασκευάζει στατικές ή δυναμικές ιστοσελίδες online μέσα από έναν οδηγό βήμα βήμα.

Ο οδηγός σας κατευθύνει και σας ενημερώνει έτσι ώστε να ανεβάσετε αρχεία, κείμενα, φωτογραφίες, το λογότυπό σας, κάποια φόρμα επικοινωνίας, κ.ο.κ.

Η επιλογή της εμφάνισης είναι πολύ εύκολη και γίνεται μέσα από μια γκαλερί με δεκάδες πρότυπα.

Με αυτόν τον τρόπο η ιστοσελίδα σας θα είναι online και άμεσα διαθέσιμη στους επισκέπτες σας, μέσα σε λίγη ώρα!

Δημιουργία blog σε wordpress

H δημιουργία blog ή site σε wordpress είναι μια διαδικασία απλή, λίγο πιο «δύσκολη» σε σχέση με την κατασκευή ιστοσελίδας μέσω του sitebuilder.

Για να φτιάξετε την ιστοσελίδα σας σε wordpress θα χρειαστείτε ένα ποιοτικό πακέτο web hosting (όπως αυτά που αναλύσαμε στην αρχή του άρθρου) και ένα domain name.

Αρκετοί επιλέγουν τις υπηρεσίες της Google για να φτιάξουν ένα blog καθώς είναι δωρεάν.

Όμως ένα blog ή μια ιστοσελίδα σε wordpress προσφέρει πολλά περισσότερα ασύγκριτα πλεονεκτήματα απ’ότι μια δωρεάν ιστοσελίδα στο google όπως πλήρη έλεγχο του site, ρύθμιση της εμφάνισης, των widgets, τα αρχεία, τις εικόνες, κ.ο.κ.

Αν έχετε λίγο χρόνο στη διάθεσή σας, η δημιουργία blog βήμα βήμα μέσα από το wordpress θα σας ανταμείψει 100%.

Μπορεί να χρειαστείτε λίγο περισσότερο χρόνο από οτιδήποτε άλλο σχετικά με την κατασκευή site, όμως το αποτέλεσμα θα σας δικαιώσει.

Μια ιστοσελίδα σε wordpress μπορεί να είναι από προσωπικό site μέχρι μια επαγγελματική παρουσία προϊόντων και υπηρεσιών μαζί με ένα εταιρικό blog.

Το wordpress διαθέτει άπειρα χαρακτηριστικά και εσείς το μόνο που έχετε είναι να τα εκμεταλευτείτε!

Για περισσότερες συμβουλές σχετικά με το web hosting καθώς και οδηγούς για την ιστοσελίδα σας, μπορείτε να επισκεφθείτε το WebHostingGreece.GR όπου τα τελευταία χρόνια κυριαρχεί στην ενημέρωση γύρω από το web hosting στην Ελλάδα και όχι μόνο.

Προσφέρει αρκετούς χρήσιμους οδηγούς που αν τους ακολουθήσετε βήμα βήμα θα μπορέσετε να φτιάξετε τη δική σας ιστοσελίδα δωρεάν καθώς και οτιδήποτε άλλο θέλετε όπως emails, διαχείριση του πίνακα ελέγχου στο hosting πακέτο, κ.α.……

Χρήσιμες ταξιδιωτικές συμβουλές

Ταξιδιωτικές συμβουλές

Σε αυτό το αφιέρωμα θα σας δώσουμε τις καλύτερες συμβουλές που έχουμε αποκομίσει όντας χρόνια στο μαγικό τομέα του ταξιδιού και τις προετοιμασίας του . Ακολουθήστε μας καθώς θα σας ανακαλύψουμε τα πιο σημαντικά κλειδιά για την προετοιμασία του ταξιδιού σας, τις αποσκευές σας και το περιεχόμενο τους όπως και το πώς να εκμεταλλευτείτε πλήρως τον προορισμό σας και να τον απολαύσετε όσο περισσότερο μπορείτε. Με λίγα λόγια μάθετε από τα λάθη μας για να μην τα επαναλάβετε κι εσείς!

Το πρώτο μέρος    

Για κρατήσεις εισιτηρίων – ξενοδοχείων- για την προετοιμασία του ταξιδιού

Χρησιμοποιήστε ιστοσελίδες που προσφέρουν τα φθηνότερα αεροπορικά εισιτήρια δίχως επιπλέον κρατήσεις ή χρεώσεις υπηρεσιών. Στο Travelo θα βρείτε αεροπορικά εισητήρια για όλους τους προορισμούς, στη χαμηλότερη δυνατή τιμή. Μπορείτε να συγκρίνετε όλες τις αεροπορικές εταιρείες που πραγματοποιούν το δρομολόγιο και να κάνετε booking αυτό που σας εξυπηρετεί καλύτερα!

Υπολογίστε έξυπνα που θέλετε να πάτε. Πολλά κεντρικά αεροδρόμια έχουν πολύ αυξημένα τέλη που ο κάθε επιβάτης επιβαρύνεται μέσα στο εισιτήριο του. Εσείς αυτό που έχετε να κάνετε είναι να δείτε αν στο προορισμό που πηγαίνετε υπάρχουν κι άλλα αεροδρόμια. Για παράδειγμα για να πάμε στο Μιλάνο υπάρχουν 3 διαφορετικά αεροδρόμια το Malpensa, το Linate και το Bergamo. Αν κάνετε μια αναζήτηση θα δείτε ότι στο αεροδρόμιο του Bergamo τα εισιτήρια βγαίνουν αρκετά πιο οικονομικά. Το μόνο που έχετε να κάνετε λοιπόν είναι στο πεδίο «που θέλετε να ταξιδέψετε» στην ιστοσελίδα της air tickets να βάλετε το όνομα της πόλης που θέλετε να πάτε και να επιλέξετε στις επιλογές που βγάζει το όνομα της πόλης «– όλα τα αεροδρόμια».

Μπορείτε να χρησιμοποιήσετε το Google maps και να εξερευνήστε περιοχές που θέλετε να επισκεφτείτε. Θα δείτε ποια είναι η μορφολογία της περιοχής και τι δραστηριότητες μπορείτε να κάντε σ αυτό το μέρος.  Μπορεί ακόμα να ανακαλύψετε παραλίες με μπλε βούλα για να επισκεφτείτε  και δεν θέλατε να χάσετε μια τέτοια ευκαιρία. Επίσης αν γενικά κάνετε αναζήτηση το μέρος θα βρείτε σίγουρα άρθρα για τη περιοχή και τις τοπικές παραδόσεις, μπορεί ακόμα να βρείτε και κάποια ταξιδιωτική εκπομπή που έχει γυριστεί σαν αφιέρωμα για τον τόπο.

Είναι σημαντικό να ξέρετε από πριν τι θέλετε να κάνετε στο ταξίδι σας. Καλό είναι όταν ετοιμάζετε το ταξίδι σας να κάτσετε με τους υπόλοιπους συνταξιδιώτες σας και αφού έχετε κάνει όλοι την έρευνα σας να αποφασίσετε εκ των προτέρων ποια μέρη θέλετε να επισκεφτείτε και τι δραστηριότητες θέλετε να κάνετε. Συμβουλή μας είναι να κρατήσετε μια μέρα την οποία δεν θα έχετε να κάνετε τίποτα απολύτως και θα μπορέσετε να την απολαύσετε κάνοντας βόλτες στο κέντρο της πόλης ή σε κάποιο πάρκο ή ακόμα και σε ένα εμπορικό κέντρο. Οι προσωπικές προτιμήσεις είναι αυτές που στην ουσία θα βγάλουν το πρόγραμμα του ταξιδιού.

Ακολουθήστε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης τοπικούς οδηγούς ή ακόμα και δημοφιλή πρόσωπα. Όπως μοντέλα ή τραγουδιστές. Οι δημοσιεύσεις τους και οι φωτογραφίες που δημοσιεύουν θα σας δείξουν με ευκολία τους πιο δημοφιλείς προορισμούς ακόμα και τα πιο καλά εστιατόρια, όλα αυτά δηλαδή που ένας τουριστικός οδηγός δεν θα σας πει.

Αναζητήστε με προσοχή το ξενοδοχείο που θα μείνετε. Θέλετε ένα ξενοδοχείο που θα σας βολεύει για τις μετακινήσεις σας αλλά να είναι και καλό. Όσον αφορά τη ποιότητα του ξενοδοχείου μη ξεχάσετε να διαβάσετε με προσοχή όλες τις κριτικές σε site όπως το tripadvisor. Θέλετε ένα δωμάτιο που να συνδυάζει καλές κριτικές αλλά και τη πιο συμφέρουσα τιμή. Όσον αφορά τη τοποθεσία του ξενοδοχείου μπορείτε να επιλέξετε κάποιο που να έχει κοντά του στάση λεωφορείο ή μετρό, να είναι σε μια απόσταση 15 με 20 λεπτών με τα πόδια από το κέντρο της πόλης και φυσικά να βρίσκεται σε κάποια ασφαλή περιοχή για να μη φοβάστε να κυκλοφορήσετε τις βραδινές ώρες.

Αν πάλι σας αρέσουν οι περιπέτειες μπορείτε να κλείσετε ένα ξενοδοχείο μέσα από την ιστοσελίδα της airtickets μόνο για το πρώτο βράδυ της διαμονής σας και κάνοντας μια βόλτα στους δρόμους να βρείτε τη πανσιόν που θα σας φιλοξενήσει τις υπόλοιπες μέρες του ταξιδιού σας. Φυσικά αυτή η τακτική θα σας φανεί χρήσιμη μόνο αν ταξιδέψετε σε εποχή που ο προορισμός δεν έχει πολύ τουρισμό.

Οργανώστε από πριν το δρομολόγιο σας. Με το που θα φτάσετε στο αεροδρόμιο του προορισμού σας είναι πολύ βασικό να γνωρίζετε τον τρόπο που θα πάτε στο ξενοδοχείο, αν φυσικά δεν προσφέρει το ξενοδοχείο σας μεταφορά από και προς το αεροδρόμιο.

Ερευνήστε τα τοπικά μέσα μαζικής μεταφοράς. Βρείτε τις στάσεις μετρό ή λεωφορείων κοντά στο ξενοδοχείο σας και ενημερωθείτε για τις ώρες των δρομολογίων. Η εφαρμογή here we go είναι για εμένα ότι πιο χρήσιμο έχω ανακαλύψει τα τελευταία χρόνια. Βάζετε που θέλετε να πάτε και σας βγάζει τα μέσα μεταφοράς και σε πόση ώρα έρχονται. Επίσης καλό θα είναι να έχετε πάνω σας και το τηλέφωνο κάποιας εταιρείας ταξί. Καλό είναι να είμαστε προετοιμασμένοι για όλα τα ενδεχόμενα.

Αν έχετε σκοπό να ταξιδέψετε με άτομα που δεν έχετε ταξιδέψει ξανά φροντίστε να ξεκαθαρίσετε από την αρχή τις προτιμήσεις σας. Πολλοί άνθρωποι θέλουν να επισκέπτονται όλα τα μουσεία τις γκαλερί και τα σημεία ιστορικού ενδιαφέροντος σε όποιο μέρος επισκεφτούν ενώ άλλοι όλα αυτά τα βαριούνται. Ξεκαθαρίστε λοιπόν από πριν ποια μέρη θέλετε να επισκεφτείτε και περίπου πόση ώρα θα διαθέσετε στο κάθε ένα. Μπορεί κάποιος να βαριέται να είναι όλη στη μέρα παραλία ας πούμε.

Διαβάστε ένα βιβλίο ή δείτε μια ταινία που να διαδραματίζεται στο μέρος που θα επισκεφτείτε. Έχει μια πολύ ρομαντική διάσταση το να διαβάζετε για ένα μέρος ή να το βλέπετε στην οθόνη σας και μετά να το επισκεφτείτε κιόλας.

Σε λίγες μέρες ακολουθεί και το δεύτερο μέρος του αφιερώματος μας με τις πιο χρήσιμες συμβουλές για το πώς να προετοιμάσετε τις αποσκευές σας.……

Πράμαντα

Τα Πράμαντα ή η Πράμαντα, όπως συνηθίζεται να λέγεται, ονομαστό μαστοροχώρι με πολλές κτηνοτροφικές οικογένειες, η μεγαλύτερη σε πληθυσμό κοινότητα των Δυτικών Τζουμέρκων με 1500 κατοίκους κατά την απογραφή του 1991.

Βρίσκεται 65χλμ. ΝΑ των Ιωαννίνων και 70χλμ. ΒΑ της Άρτας, πόλεις με τις οποίες έχει καθημερινή οδική συγκοινωνία και επικοινωνία, αφού σε κάθε μία από αυτές κατοικούν περισσότερες από πεντακόσιες οικογένειες Πραμαντιωτών.
Ο οικισμός, χτισμένος σε υψόμετρο 840μ. αμφιθεατρικά στους πρόποδες της Στρογγούλας (2.107 μ.), ίσως τις πιο επιβλητικής κορυφής των πολυτραγουδισμένων Τζουμέρκων, πλαισιώνεται από τους συνοικισμούς Τσόπελα και Χριστοί οι οποίοι αποτελούν την προγονική κοιτίδα των Πραμαντιωτών, στις όχθες του Αράχθου.

Στη σημερινή του θέση ο οικισμός πιθανολογείται πως αναπτύχθηκε στα μέσα του 15ου αιώνα. Τον πρώτο οικισμό δημιούργησαν μέτοικοι κτηνοτρόφοι από τους Χριστούς και αργότερα φυγάδες καταδιωκόμενοι κυρίως από την Ήπειρο, που βρήκαν καταφύγιο λόγω του δυσπρόσιτου της περιοχής. Γίνεται κέντρο κλεφταρματολών και συμμετέχει στον αγώνα του 1821. Από εδώ και το γειτονικό χωριό των Μελισσουργών στρατολογεί ο Γ. Καραϊσκάκης το πρώτο του επαναστατικό σώμα. Τα Πράμαντα παίρνουν μέρος στις επαναστάσεις του 1854, 1866, 1878 για να απελευθερωθούν από τον Τουρκικό ζυγό τον Ιούνιο του 1881.

Το 1883 ιδρύεται ο Δήμος Πραμάντων, που λειτουργεί ως το 1912. Ως κοινότητα συνενώνεται το Φθινόπωρο του 1998 με τις γειτονικές κοινότητες των Ραφταναίων και Αμπελοχωρίου και επαναλειτουργεί πλέον ως Δήμος.
Σήμερα στα Πράμαντα λειτουργούν πολλές υπηρεσίες, κέντρο υγείας, σχολεία, δανειστική βιβλιοθήκη, καταστήματα, ταβέρνες, κέντρα διασκέδασης και ξενοδοχείο.

Οι φυσικές ομορφιές είναι άπειρες. Η κεντρική πλατεία με τον υπεραινώβιο πλάτανο και την ιστορική βρύση “Αράπης”.
Η κεντρική εκκλησία της Αγίας Παρασκευής, το στολίδι του χωριού. Το ιστορικό μοναστήρι της Αγίας Παρασκευής, η εκκλησία της Ασπροκλησσιάς στο δάσος του Μαρκοπούλου, ο παραδοσιακός νερόμυλος των Χριστών, το θαυμάσιο σπήλαιο “Ανεμότρυπα”, το ορειβατικό καταφύγιο στο “ίσιωμα”, το νερό των πηγών “Σκάλα” με θεραπευτικές ιδιότητες και “Αγκάθι” που εμφιαλώνεται στους Μελισσουργούς, είναι μερικά από αυτά που αξίζει να γνωρίσει ο επισκέπτης.

Πάνω από όλα όμως αξίζει να γνωρίσετε τους φιλόξενους κατοίκους, που είναι άνθρωποι με εμπορική, πνευματική και πολιτιστική ταυτότητα.

κείμενο: Σύλλογος Πραμαντιωτών Ιωαννίνων – 1998

ΙΣΤΟΡΙΑ

Η Πράμαντα αποτελούσε ανέκαθεν το σταυροδρόμι, το ξακουστό παζάρι, η μεγαλύτερη κωμόπολη των Τζουμέρκων. Οι απανταχού Πραμαντιώτες, που κατοικούν στα Γιάννενα, στην Άρτα, στην Αμφιλοχία, στην Αθήνα, σε άλλες περιοχές της χώρας, αλλά και στο εξωτερικό, ξεπερνούν σήμερα τις 20.000. Είναι εξαιρετικά δύσκολο να προσδιορίσουμε με ακρίβεια πότε πρωτοκατοικήθηκε το χωριό μας.

Ευρήματα που έχουν εντοπιστεί στην Παναγιά, στον Άγιο Βασίλειο και στους Χριστούς, όπως ίχνη αρχαίου οικισμού, ένας μεγάλος λιθοπέλεκυς, ερείπια οχυρού, ογκολιθικά κυκλώπεια τείχη κ.α., μας παραπέμπουν στην νεολιθική εποχή. Παρά ταύτα, η διαπίστωση αυτή χρήζει περαιτέρω επιστημονικών ερευνών και μεθοδικής ανασκαφής.

Στη σημερινή γεωγραφική μορφή της, η ευρύτερη περιοχή των Πραμάντων, συμπεριλαμβανομένων των οικισμών Χριστοί, Τσόπελας, Αγία Τριάδα, Δούναβος, Κομματάκια, Φράξος, Τούρκα, καθώς και άλλων μικρότερων οικισμών, πιθανολογείται ότι αναπτύχθηκε στα μέσα του 15ου αιώνα.

Το τοπωνύμιο Πράμαντα πρωτοεμφανίστηκε στον γραπτό λόγο σε έγγραφο της Ενετικής Δημοκρατίας, το 1697. Σύμφωνα με τις ιστορικές καταγραφές που έχουν γίνει γνωστές έως τώρα, οι κυριότερες εκδοχές ως προς την προέλευση της ονομασίας είναι τρεις:

  • oι γλωσσολόγοι Συμεωνίδης και Max Vasmer υποστηρίζουν ότι η προέλευση της λέξης Πράμαντα είναι σλαβική.
  • ο ιστορικός Παναγιώτης Αραβαντινός αναφέρει ότι η περιοχή ονομάζονταν Πρόμαντα, γιατί λειτουργούσε ως προμαντείο της Δωδώνης.
  • σύμφωνα με την προφορική παράδοση, η ονομασία προήλθε από τη λέξη πράματα, ορολογία που χρησιμοποιείται ακόμη και σήμερα από τους παλαιότερους όταν αναφέρονται σε γίδια και πρόβατα. Ουσιαστικά, περιγραφόταν ένας πλούσιος βοσκότοπος.

Η συμβολή των Πραμαντιωτών στους αγώνες της πατρίδας μας ήταν καθοριστική σε όλες τις κρίσιμες καμπές της ιστορίας. Από την επανάσταση του 1821 έως τις μέρες του ’40.

Από τις πρώτες ώρες του εθνικο-απελευθερωτικού αγώνα, το χωριό μας μετατράπηκε σε ορμητήριο δράσης κλεφτοαρματολών. Από εδώ και τους γειτονικούς Μελισσουργούς, ο Γεώργιος Καραϊσκάκης και ο Γώγος Μπακόλας στρατολόγησαν τα πρώτα επαναστατικά σώματα. Τα λημέρια του ηρωικού Κατσαντώνη και οι λάκες πάνω από το μοναστήρι της Αγίας Παρασκευής μεταβλήθηκαν σε πεδία γύμνασης των επαναστατών.

Τον Ιούλιο του 1821, οι ορδές του Χουρσίτ Πασά, έχοντας ήδη καταστρέψει το Συράκο καιτους Καλαρρύτες, έκαψαν την Πράμαντα. Η απάντηση δεν άργησε. Από τις ράχες της Στρουγγούλας, όπου είχαν καταφύγει για να προστατευτούν, Πραμαντιώτες και Πραμαντιώτισσες με οπλαρχηγό τον Γώγο Μπακόλα εφόρμησαν στο χωριό και, ύστερα από μια σκληρή μάχη, έδιωξαν τους κατακτητές.

Για να αποφευχθούν τα αντίποινα, αρκετές οικογένειες κατέφυγαν στην Αιτωλοακαρνανία, στην Ευρυτανία, στην Άρτα και στην Πελοπόννησο. Σκηνή που επαναλήφθηκε και άλλες φορές στην ιστορία των Πραμάντων. Την ίδια χρονιά, πολλοί Πραμαντιώτες συμμετείχαν, υπό την ηγεσία του Κίτσου Τζαβέλα, του Μάρκου Μπότσαρη, του Γιώργου Καραϊσκάκη, του Παπαφλέσσα και άλλων οπλαρχηγών, σε αρκετές μάχες, στα Θεοδώριανα, την Τρίπολη, το Άργος, τα Δερβενάκια και αλλού.

Κάποιοι από αυτούς, το 1822 έδωσαν τη ζωή τους στη μάχη της Πλάκας, τη σημαντικότερη, κατά πολλούς, πολεμική αναμέτρηση των Δυτικών Τζουμέρκων. Οι αγώνες συνεχίστηκαν το 1824 στην Άμπλιανη, στο Νεόκαστρο, στο Κρεμμύδι, στο Πετροχώρι Διστόμου κατά του Κιουταχή, στον Προφήτη Ηλία Σαλώνων, στο Δραγαμέστο, στη Ρήγανη Ξηρόμερου, στον Καρβασαρά. Ακόμη και στην πολιορκία του Μεσολογγίου. Το 1826 και 1827, ομάδα συγχωριανών μας πήρε μέρος σε στρατιωτικές επιχειρήσεις κατά του Κιουταχή στο Χαρτάρι Αράχοβας.

Μερικά χρόνια αργότερα, το 1854, εκατό ένοπλοι Πραμαντιώτες και Μελισσουργιώτες, με μπροστάρη τον Σπύρο Τζαβέλα, συμμετείχαν στη μάχη του Πέτα και γενικότερα στην επανάσταση της Άρτας. Ενεργή ήταν η συμβολή τους και στην επανάσταση της Θεσσαλίας. Ο φόβος των αντιποίνων ανάγκασε πολλές οικογένειες να φύγουν πάλι από τον τόπο τους και να εγκατασταθούν, κυρίως, σε χωριά της Ευρυτανίας.

Το 1873 στην Πράμαντα δεν κατοικούσαν παρά μόνο 2.000 άτομα. Λειτουργούσαν δύο ελληνο-αλληλοδιδακτικά σχολεία με 210 μαθητές, τα οποία συντηρούνταν από συνδρομές. Οκτώ χρόνια μετά, ήρθε η στιγμή της πολυπόθητης απελευθέρωσης. Με τη συνθήκη του Βερολίνου, το 1881, το χωριό μας, όπως και ένα ευρύτερο τμήμα της Ηπείρου, προσαρτήθηκε στο τότε ελληνικό κράτος.

Ιδρύθηκε η Επαρχία Τζουμέρκων, που αποτελούνταν από τους δήμους Θεοδωρίας, Αγνάντων, Πραμάντων, και Καλαρρυτών, με πρωτεύουσα την Πράμαντα. Το χωριό οργανώθηκε. Μέσα σε λίγους μήνες, συστήθηκαν Ταχυδρομικό Γραφείο και Ειρηνοδικείο στη Πράμαντα, καθώς και Τελωνειακό Φυλάκιο και Υγειονομικός Σταθμός στους Χριστούς. Στις 20 Αυγούστου του ίδιου χρόνου, διεξήχθησαν βουλευτικές εκλογές, στις οποίες τα Τζουμέρκα με 16.659 κατοίκους διεκδίκησαν 2 έδρες. Στις 30 Σεπτεμβρίου του 1882 συστήθηκε στη Πράμαντα Δημοτικό σχολείο Αρρένων.

Το 1888, ο μεγαλοτσιφλικάς Καραπάνος αγόρασε στην Κωνσταντινούπολη από τον Αβραάμ Πασά μεταξύ άλλων χωριών των Τζουμέρκων και την Πράμαντα έναντι του ποσού 3.500 χρυσών λιρών. Αφέντες στον τόπο τους έγιναν επιτέλους οι Πραμαντιώτες στις 9 Αυγούστου του 1889, υπογράφοντας την εξαγορά του χωριού, αφού κατέβαλαν στον τσιφλικά 4.200 χρυσές λίρες. Από πολιορκούμενη περιοχή, το 1897, η ελεύθερη πλέον Πράμαντα έγινε στρατιωτικό κέντρο, από όπου Πραμαντιώτες έσπευδαν να βοηθήσουν τα αδέρφια τους πέρα από τον Άραχθο, που υπέφεραν ακόμη από τον τουρκικό ζυγό. Το 1912 και το 1922 οι Πραμαντιώτες ανταποκρίθηκαν και πάλι στο κάλεσμα της πατρίδας. Κάποιοι επέστρεψαν από τις μάχες, κάποιοι όχι. Στο περιοδικό «Χρονικά Πραμάντων», αναφέρονται ονομαστικά 60 πεσόντες και εξαφανισθέντες.

Τα χρόνια πέρασαν. Ακολούθησαν ο ελληνο-ιταλικός πόλεμος, η γερμανική κατοχή και η εθνική αντίσταση. Αυτή η δύσκολη περίοδο. άφησε πίσω της στα πεδία των μαχών και άλλους νεκρούς. Και άλλους τραυματίες. Τα Πράμαντα ξανακάηκαν. Αυτή τη φορά, από τους Γερμανούς κατακτητές.
Στα ταραγμένα χρόνια που ακολούθησαν αρκετοί κάτοικοι υποχρεώθηκαν να εγκαταλείψουν το χωριό, αναζητώντας καλύτερη τύχη σε άλλους τόπους, μακρινούς. Το φαινόμενο αυτό, έγινε ακόμη πιο έντονο μετά τον καταστροφικό σεισμό της Πρωτομαγιάς του ’67.

Άγγελος Χ. Ζώνιος……

Αμπελοχώρι

Μ’ αυτό το νοσταλγικό στοίχο αρχίζει το αντιπροσωπευτικό τραγούδι του χωριού μας «η κολώνα», που εκφράζει στην αποθέωσή του την αχόρταγη επιθυμία κι αγάπη κάθε Σκλουπιώτη για τον τόπο του, το Σκλούπο, την Κεδριά, το Αμπελοχώρι.

Το χωριό που καταγράφεται στα διάφορα Δημόσια ή εγκυκλοπαιδικά αρχεία, αρχικά ως Σκλούπο, αργότερα και για σύντομο χρονικό διάστημα ως Κεδριά και σήμερα ως Αμπελοχώρι, αποτελεί μαζί με τα γειτονικά χωριά, Πράμαντα και Ραφταναίους, το Δήμο Πραμάντων.

Είναι άγνωστο πότε εμφανίστηκαν και από πού προέρχονταν οι πρόγονοί μας που κατασκήνωσαν πρώτοι τον απόμερο, απόκρημνο αλλά και μοναδικό αυτό τόπο.
Έχουν διατυπωθεί ορισμένες απόψεις προκειμένου να βρούμε τις ρίζες μας, και να προσδιορίσουμε την ταυτότητά μας.

Το όνομα…
Ο χωριανός μας Λάμπρος Τσάπαλης, στο πρώτο τεύχος της επανέκδοσης του περιοδικού «ΚΑΘΡΕΦΤΗΣ», προσέγγισε με αξιέπαινο τρόπο την ιστορία της περιοχής και πράγματι δεν βρήκαμε μέχρι σήμερα άλλα στοιχεία που να μας οδηγούν σε κάτι διαφορετικό. Όμως θα ήθελα να προσθέσω, ως αντικείμενο έρευνας, μέσα στις πιθανότητες σύνθεσης του τοπωνυμίου «Σκλούπο» και το ενδεχόμενο να έχει ρίζες στον Ασκληπιό, καθ΄ ότι γνωρίζουμε ότι ο Ασκληπιός μάζευε τα περίφημα βότανα από το Κερκέτιο όρος (Κόζιακα), κοντά στα Τζουμέρκα.
Πάντως όταν πήγαινα στο γυμνάσιο, στα Γιάννενα, μερικοί, καλοπροαίρετα κοροϊδεύοντας, μου έλεγαν: «Ασκλουπιώτης είσαι;» Παρακάτω δεν ξέρω.

Αλλά όποτε και όποια κι αν ήταν η αφετηρία των πρώτων χωριανών μας, η πορεία τους νομοτελειακά θα κατέληγε στον ίδιο τόπο, στην ορεινή Ιθάκη, τον μοναδικό προορισμό του πρόγονου αλλά και του σημερινού Οδυσσέα, μακριά από τους Τρωϊκούς πολέμους και τους αδιέξοδους πνιγηρούς δρόμους των μεγαλουπόλεων, των ματωμένων αυτοκινητόδρομων και των άγνωστων διευθύνσεων, που δεν αφήνουν περιθώρια ανθρώπινης συνέχειας, για να επιβεβαιωθεί, σύμφωνα με την σημερινή και την προβλεπόμενη καταστροφική εξέλιξη του περιβάλλοντος, η προφητεία του πάτερ Κοσμά του Αιτωλού (1714–1779), που στο πέρασμά του από τα Τζουμέρκα και από το χωριό μας, σύμφωνα με τις ενδείξεις των σταυρών που υπάρχουν ανατολικά και δυτικά του χωριού, ξεφώνησε: “Ευλογημένα βουνά που μόνο εσείς θα κρατήσετε λίγο κόσμο”
Άς ελπίσουμε ότι δεν θα επαληθευτεί ο ΄Αγιος!

Ο τόπος…
Η επιλογή εγκατάστασης των χωριανών μας, δεν ήταν αναγκαστική ή τυχαία. Ο τόπος που ταίριαζε στην ιδιοσυγκρασία τους, τους τράβηξε, τους αφομοίωσε και τους ενέπνευσε να χτίσουν χωριό, όμοιο με το χαρακτήρα τους: Πέτρες ταιριασμένες τετράγωνες, αράγιστες κι αδρά λαξεμένες, στραμμένες στην ανατολή, εκεί που πρωτοσκάει ο ήλιος, στη Στρογγούλα, στα Τζουμέρκα, στην κορυφή.
Ο προσανατολισμός, η δόμηση του χωριού και η προσαρμογή του στο ευρύτερο περιβάλλον δεν αφήνουν ούτε στο δάσκαλο ούτε στον ποιητή περιθώρια αναζήτησης και έμπνευσης σε άλλους, αλλόκοτους και διασπαρμένους τόπους.

Αυτό είναι το χωριό που αντίκριζε και υμνούσε από το Συράκο, απέναντι ο πιο γνήσιος βουκολικός μας ποιητής ο Κώστας Κρυστάλλης. Αυτό το χωριό φυτεύει σε κάθε παιδική φαντασία ο γνωστός ή άγνωστος δάσκαλος απανταχού της γης, αυτό τραγούδησε με πάθος ο γενναίος πολεμιστής στην Πίνδο και τα άλλα περήφανα βουνά, όταν τα βόλια των κατακτητών γκρέμιζαν τις «κολώνες του στενού» και έκαιγαν τα «φλάμπουρα της ράχης».

Αυτό είναι το Αμπελοχώρι, το χωριό των οδοιπόρων που κατασκήνωσαν για να χτίσουν με τη δική τους μαστοριά, πλατεία που να χωράει όλους τους χωριανούς, με τους πανηγυριώτες αντάμα, την εκκλησιά του Αη- Νικόλα και τα ξωκλήσια σε όλους τους γύρω λόφους, τα σπίτια, το σχολειό ψηλά κι από κάτω το κοινοτικό γραφείο, τα καφενεία και τα άλλα μαγαζιά, όλα πέτρινα, πυκνά αδερφωμένα κι αθάνατα, τα σοκάκια με τα γκαλτερίμια, τα γεφύρια και τους νερόμυλους, τα μονοπάτια που οδηγούν στα σπίτια της Πολιτσάς, του Αφροζούμ και του Αλών Βρέτ, της Στάνης, του Στενού, της Παπάλιας και του Ξεροπήγαδου, τις αχυρώνες και τα υδραγωγεία, τα πεζούλια με τα αμπέλια, τα κουλούρια και τις στάνες με τις λιθοδομές κι ατέλειωτα μονοπάτια ανάμεσα στα κέδρα και τις αργιές, τις φιλίκες και τα έλατα, τους γκρεμούς και τα «στεφάνια» και, τιμή στους απερχόμενους, την οδό Αναπαύσεως, χωρίς κατηφόρες κι ανηφόρες, να ξεκινάει από την πλατεία και να καταλήγει απόμερα, στην πιο περίοπτη θέση του τοπίου, στο κοιμητήρι της Αγίας Παρασκευής, πάνω από τον Καλαρύτικο, αγνάντια στα λαγκάδια, στα προσήλια, στα Τζουμέρκα, στην Ανατολή.

Το χθες…
Το σημερινό Αμπελοχώρι, με αποτυπωμένα όλα τα χαρακτηριστικά της διαχρονικής του πορείας, που ίσως χάνεται βαθιά στους αιώνες, αλλά σε άλλες διαστάσεις, κατά την δεκαετία του εβδομήντα, έφτασε στα όρια πλήρους εγκατάλειψης.
Το χωριό που αριθμούσε πάνω από εκατό πέτρινα, από τα θεμέλια ως τον καβαλάρη, ανοιχτά σπίτια, με εκατό σχολιαρόπαιδα στο διθέσιο σχολειό, με πενήντα γυμνασιόπαιδα, να πηγαινοέρχονται τα Σαββατοκύριακα στο γυμνάσιο Αγνάντων, με παπά, γιορτή-καθημερινή στην εκκλησία, πρόεδρο και γραμματικό, με αγορά, πέντε καφεπαντοπωλεία, ραφτάδικα και τσαγκαράδικα, με όλη τη γη ξελακκωμένη και σπαρμένη και τα χέρσα κι απόκρημνα γεμάτα ζωντανά, ένα χωριό γεμάτο ζωή, έμεινε χωρίς παπά και δάσκαλο, άδειο σχολειό χωρίς παιδιά, τα μισά σπίτια έρημα και τα υπόλοιπα από μια αποκαμωμένη γερόντισσα, φύλακα της νοσταλγίας και της απαντοχής.
Χωρίς βασική υποδομή, για μια αξιοπρεπή κι ανθρώπινη διαβίωση, χωρίς ηλεκτρικό, νερό και τηλεφωνική επικοινωνία, χωρίς ίχνη πολυτέλειας. Όνειρο πολλών γενεών ο αυτοκινητόδρομος κι ό,τι εξαρτάται από όλα αυτά, έκαναν τη διαμονή απαγορευτική και τη γη αφιλόξενη. Ο τόπος αγρίεψε, γέμισε ασφάκες και τσουκνίδες. Ακολούθησε φυγή κι ερήμωση.
Ότι είχε συντελεστεί μέχρι τότε ήταν δημιούργημα ή αποτέλεσμα του σκληρού αγώνα των ίδιων των κατοίκων. Η πολιτεία με την περιορισμένη αντίληψη και εκτίμηση που είχε για την ανάπτυξη των ορεινών και ακατάλληλων για γεωργική εκμετάλλευση περιοχών, όχι μόνο δε φρόντισε για εναλλακτικούς τρόπους αξιοποίησής τους, αντίθετα τις ξεχώρισε σε κακοτοπιές και βοσκοτόπια, σε ευνοημένες και απομονωμένες περιοχές και τις εγκατέλειψε στην τύχη τους.

Το σήμερα…
Η εξέλιξη όμως, που ποτέ δεν είναι ευθεία γραμμή, τραβάει την ανηφόρα και πότε πότε κύκλους κάνει, έκανε κι εδώ το γύρω της. Οι Σκλουπιώτες εκτός από αντοχή πέτρας, απέδειξαν ότι έχουν το ίδιο υπομονή και πείσμα και δεν ρίχνουν μαύρη πέτρα πίσω τους.
Οι σπουδασμένες πλέον νέες γενιές, μεθυσμένες από το γλυκόπιοτο Σκλουπιώτικο κρασί της γνώσης και της καταξίωσης, σε όλους τους επαγγελματικούς χώρους, νικώντας κάθε κοινωνικό ή διοικητικό φραγμό και αντιξοότητα, διεκδίκησαν κι απαίτησαν την αποκατάσταση της προκλητικής μεροληψίας που συντελέστηκε σε βάρος της ευρύτερης περιοχής των Τζουμέρκων και του ίδιου του χωριού τους.
Κι ένα μέρος από την εγκληματική αυτή παράλειψη άρχισε να αποδίδεται, έστω και με τόσο μεγάλη καθυστέρηση, για να μη βλέπουμε σήμερα τον μαρτυρικό μουλαρόδρομο Αμπελοχώρι – Φανερωμένη, πραγματικό Γολγοθά στις μνήμες μας, που παραχώθηκε κάτω από την άσφαλτο, για να μη θυμίζει τίποτα στον εξαντλημένο αγωγιάτη και τον ξενιτεμένο εραστή του Κορφόβουνου, της Πλάκας και της Αλαταριάς.

Η σύνδεση με αυτοκινητόδρομο, το νερό, το ηλεκτρικό, το τηλέφωνο, όπως και κάθε σύγχρονη διευκόλυνση, που πριν ξεχώριζαν το χωριό από τον πολιτισμένο κόσμο, είναι στη διάθεση του κάθε χωριανού αλλά και του επισκέπτη, που θέλει να περάσει μερικές ευχάριστες ώρες ή μέρες, στη χωραφιά, κάτω από τον πλάτανο, όπου θα απολαύσει τις ατέλειωτες φωναχτές Σκλουπιώτικες συζητήσεις, για όλα τα θέματα, που αφορούν κυρίως το χωριό αλλά και πολιτικές και επιστημονικές κι ότι χωράει ο νους σας. Να κατηφορίσει ως το Στενό, την Πολιτσά και το Καναβοτόπ για μπάνιο και για ψάρεμα. Να περπατήσει στα Ζαγόρια, στο Κορφόβουνο, στα Ανήλια, στο Ξεροπήγαδο κι στα άλλα κυνηγοτόπια. Να σεργιανίσει τις χιλιοπατημένες πλαγιές από την Πολιτσά ως τη Γκιούρα κι από τον Αηλιά ως το Καψαλάκι και τη Γκαϊλότρυπα.
Να περπατήσει, να περπατήσει κι όταν κάτσει να ξαποστάσει, να αγναντέψει, να αγναντέψει, να αγναντέψει πέρα, κάτω κι αγνάντια. Να απολαύσει τις πανέμορφες καμάρες, στις γέφυρες και τις αυλόπορτες, εμπνεύσεις και δημιουργήματα των ξακουστών κι ανεπανάληπτων μαστόρων του χωριού μας, να χαϊδέψουν τα μάτια του τις ατέλειωτες κορυφογραμμές και να ευφρανθεί νεράκι από τις πηγές του Κέδρου, της Γκάτετς και των Αναβρυστικών κι ας έρθει τότε να μου πει ο οποιοσδήποτε ότι η διαδρομή του ηλεκτρικού Πειραιάς -Κηφισιά, με ένα πλαστικό μπιμπερό Λουτρακίου στο στόμα, οδηγεί ένα βήμα παραπάνω.

Η διαδρομή…
Αν είστε ξένοι και θελήσετε να επισκεφτείτε την περιοχή, μην ψάξετε στους χάρτες και τους τουριστικούς οδηγούς να βρείτε το Αμπελοχώρι, δεν υπάρχει, ούτε σαν χαμένη Ατλαντίδα. Δε θα χαθείτε όμως κι αν παραδρομήσετε και λίγο, δε χάθηκε ο κόσμος, το τοπίο και η διαδρομή θα σας αποζημιώσουν. Όμως με αφετηρία τα Γιάννενα και ακολουθώντας τον επαρχιακό δρόμο προς Καλέτζι – Άγναντα – Πράμαντα, έχετε τη δυνατότητα, στο 21ο χιλιόμετρο, πεντακόσια μέτρα μετά το χωριό Αετοράχη, να στρίψετε αριστερά, ακριβώς στην ενδεικτική πινακίδα κι από κει και πέρα δρόμος δεκαεννιά ευχάριστα χιλιόμετρα, «σαν τις κύκλες στο χορό και κλωθογυρίσματα», οδηγείστε στο χωριό. Δρόμος καινούργιος ασφαλτοστρωμένος, όση κατηφόρα μετρήσετε, τόση ανηφόρα θα κάνετε και φτάσατε. Στη μέση αυτής της διαδρομής, περνάει το ποτάμι, ο Άραχθος. Σταματήστε και θαυμάστε την παλιά πέτρινη γέφυρα της Πολιτσάς. Αριστουργηματικό μνημείο. Έργο του προπροηγούμενου αιώνα, των μαστόρων του χωριού. Το φάντασμα που στέκει δίπλα της απαλείψτε το. Ας ελπίσουμε ότι κάποια μέρα το τοπίο θα αποκατασταθεί. Εσείς, ανάμεσα από τις μυλοκοκκιές και τα πλατάνια, τραβάτε την ανηφόρα, κι όταν τη βγάλετε, αφήστε τα μάτια σας ελεύθερα, αποκάτω σας θα ξεδιπλωθεί το χωριό, δίπλα στα κέδρα, τις φτέρες και τα αμπέλια. Φτάσατε στο Αμπελοχώρι. Αν στην Αετοράχη, ξεχαστείτε και προχωρήσετε μέχρι το Καλέτζι, μη γυρίσετε πίσω, συνεχίστε μέχρι το ιστορικό γεφύρι της Πλάκας κι εκεί διαλέξτε, δέκα χιλιόμετρα ανηφορικό χωματόδρομο ή δεκαπέντε ασφαλτοστρωμένα.
Ακολουθώντας, από την πλάκα, τον χωματόδρομο μέσω του αδελφού χωριού Ραφταναίοι κι αφού περάσετε όλους τους οικισμούς θάχετε τη δυνατότητα, από τον Προφήτη Ηλία, να δείτε πανοραμικά το Αμπελοχώρι. Αν είναι εποχή που βγαίνουν τα χαμοκέρασα, ο τόπος είναι γεμάτος. Δοκιμάστε άφοβα και σε πέντε λεπτά έχετε το προνόμιο να απολαύσετε το σπάνιο πια Σκλουπιώτικο τσίπουρο στο καφενείο, κάτω από το πνευματικό κέντρο.

Επιλέγοντας την άλλη διαδρομή, πάνω στην άσφαλτο, θα συναντήσετε μετά από λίγο, δεξιά σας την Άγναντα, αμέσως μετά θα περάσετε από το Παλιοχώρι κι ανάμεσα από τα έλατα θα βγείτε στο χωριό Κτιστάδες. Στην έξοδο των Κτιστάδων αριστερά θα διαβάσετε στην πινακίδα: προς Αμπελοχώρι και μετά από εννιά χιλιόμετρα όμορφης διαδρομής ανάμεσα σε ρείκια, έλατα και κουμαριές, παρακάμπτοντας τους Ραφταναίους φτάνετε από τον Αηλιά στην Πλατεία Ηρώων Σκλούπου.

Βέβαια μπορείτε να πάτε και από χίλια άλλα μονοπάτια και παρά λίγο αεροπορικώς, αν δεν ναυαγούσε το πρόγραμμα, της κατασκευής αεροδρομίου, στη θέση Λούτσα, που εμπνεύστηκε για το χωριό, πριν σαράντα περίπου χρόνια, ο ξενιτεμένος χωριανός μας, στην Αμερική, Ανδρέας Πάνος.

Προς το παρόν πορευτείτε με τον αμαξόδρομο και ίσως στο μέλλον κάποιος Σκλουπιώτης σας φέρει με άλλο μέσο, από άλλη διαδρομή.

Μην παραλείψετε να ανεβείτε ένα δειλινό στο ξωκλήσι του Αη Νικόλα, για να αγναντέψετε όλη την Ήπειρο. Ανάψτε και κανένα κεράκι, περιμένετε ως το ηλιοβασίλεμα. Σίγουρα δεν έχετε ξαναδεί τέτοιο ονειρεμένο κι απέραντο θέαμα! Απέναντι στη Δωδώνη ο Καρακατσάνης παίζει Αριστοφάνη. Προλαβαίνετε την παράσταση. Θα γελάσετε. Πόσο μικρός και σύντομος είναι ο κόσμος κι ο δρόμος χωριανοί. Σχεδόν απέναντί μας, δίπλα μας.

Κι αν φροντίσετε να βρεθείτε στο πανηγύρι, στις 26 Ιουλίου και συναντήσετε το Μήτσο Νάκο, τον Κώτσιο Παπαδιά, το Γκανία, τα Σιωτάκια, τα Βλαχάκια, τα Πραμαντιωτάκια, τα Νασλάκια και τα άλλα τα παιδιά να «τρίβουν το πιπέρι» ή να χορεύουν τις κύκλες, πιαστείτε και σεις χέρι χέρι, να πυκνώσει ο χορός, να ανταμώσουν οι φωνές, για να ακουστούν απόπερα, ως τους Χουλιαράδες, τη Γκούρα και το Μιχαλίτσι :

«…πώς κλαίει η μά-
η μάνα το παιδί,
πώς κλαίει η μάνα το παιδί
κι η Μήτραινα το Μήτρο,
κι η Μήτραινα το Μήτρο.
Κι η δόλια η Χρη-
Κι η δόλια η Χρηστονίκαινα
Κι η δόλια η Χρηστονίκαινα
το δόλιο το Θανάση,
το δόλιο το Θανάση…»

Το κείμενο είναι του Σκλουπιώτη οικονομολόγου Κώστα Αναστασίου
anastasiouk@ath.forthnet.gr…